|
En general
El decuors dalla historia ha ei adina puspei dau iniziativas da sligiar communablamein ils problems dalla regiun, d'encurir la discussiun sur ils cunfins locals pli stretgs sco era da promover la collaboraziun regiunala. En quei grau dat ei pia ina liunga tradiziun che va anavos tochen el temps medieval tardiv. Ins pertratgi en quei connex per exempel all'allianza da Glion digl onn 1395 ni alla fundaziun dalla Ligia Grischa igl onn 1424 a Trun.
Exempel dil temps modern ein per exempel la fundaziun d'ina uniun da traffic dalla Surselva all'entschatta dil davos tschentaner ni alla fundaziun dall'uniun purila sursilvana igl on 1917. In punct culminont en quei liung svilup ei franc la fundaziun dall'organisaziun regiunala "Pro Surselva" stada ch'ei vegnida fundada igl onn 1967. Sigl 1. da schaner 1977 ei la Pro Surselva vegnida remplazzada dalla Corporaziun da vischnauncas Surseva da dretg public.
Il svilup en l'economia, societad e stadi han giu per consequenza che pli e pli problems ston vegnir sligiai sur ils cunfins communals ora. En quei rendin attent per exempel allas incumbensas sil sectur dalla planisaziun alla coordinaziun dil traffic individual ni al traffic public. Era sil sectur dalla promoziun dall'economia sa ei vegnir fatg diever da certas mesiras mo en in conntext regiunal. En quei connex eis ei da menziunar ils emprests d'agid d'investiziun dalla Confederaziun. Cun agid da quels mieds eis ei vegniu iniziau investiziuns da circa 500 milliuns francs. Premissa per quei instrument da promoziun fuorma in concept da svilup approbaus.
Per motivs organisatorics e finanzials vegnan certas incumbensas praticas sligiadas cun avantatg sur la regiun surselva. Aschia ei quella purtadra dalla scola da musica e dil survetsch logopedic, ella meina il post regiunal da coordinaziun da SPITEX e procura en 44 vischnauncas l'economisaziun dil rumien. Sper quellas incumbensas da tschep representa la regiun surselva era ils interess regiunals anoviars, iniziescha e tgira agens rojects regiunals, defenda ils interess dalla regiun e procura sco center regiunal da cumpetenza per in bien scomi d'informaziuns enteifer la regiun.
Posiziun: - La regiun surselva ei ina corporaziun da dretg public cun atgna persunalitad giuridica.
- Il territori dalla regiun surselva cumpeglia las vischnauncas dil district Surselva sco era las vischnauncas da Flem e Trin (total 44 vischnauncas)
- La regiun surselva ei il purtader dil svilup regiunal pil territori muntagnard tenor las prescripziuns dalla Confederaziun e dil Cantun
Organs: - La cuminonza dallas persunas cul dretg da votar (suveran)
- Il parlament regiunal (legislativa)
- La suprastonza regiunala ei igl organ executiv dalla regiun surselva e consista dil president, dil vicepresident e da treis ulteriurs commembers (executiva)
- La cumissiun da gestiun (consista da treis persunas)
organigramm Regiun Surselva
Ultra da quei sa la regiun surselva era nominar cumissiuns dil fatg transitorias.
Per la direcziun politica e strategica dalla regiun surselva ei la suprastonza responsabla. La direcziun oberativa cumpeta al secretari regiunal resp. al secretariat.
Incumbensas dalla regiun surselva - Promover l'economia publica cun ina promoziun activa dall'economia
- Exequir la planisaziun directiva regiunala
- Procurar l'economisaziun dils rumians
- Menar la scola da musica Surselva
- Menar il survetsch logopedic dalla Surselva
- Menar in post da coordinaziun da spitex
- Examinar e preparar projects regiunals
- Representar la regiun enteifer ed ordeifer la regiun
- Sustener e coordinar projects regiunals
- Elaborar il concept da svilup e realisar projects che resultan da quel
- Post da contact per damondas regiunalas
- Promover l'identitad regiunala
- Support en damondas surcommunalas
- Dar sclariment sco era garantir il scomi d'informaziun enteifer la regiun
- Prender posiziun enviers projects federals, cantunals e communals
Finanziaziun - Prestaziuns dallas vischnauncas da commembradi
- Contribuziuns dalla Confederaziun, dil Cantun e da tiarzas persunas
- Taxas e prestaziuns da preferenza
Las prestaziuns dallas vischnauncas vegnan concludidas mintg'onn dils delegai el rom dil preventiv. Las quotas communalas vegnan fixadas a basa dils habitonts e dalla forza fiscala.
|